Meniere hastalığının fizyopatolojisinde kilit rol oynayan endolenfatik hidropsun; endolenf sıvısının emilim mekanizmalarını (endolenfatik kese yetmezliği) nasıl bozduğunu, membranöz labirentin nerede (koklear duktus ve sakkül) genişlediğini, ataklar sırasında Reissner membranının neden yırtıldığını, bu yırtılmanın potasyum zehirlenmesi yoluyla vestibüler semptomları ne zaman tetiklediğini, tıbbi tedaviye dirençli vakalarda intratimpanik gentamisin uygulamasının ne olduğunu ve bu tedavinin vestibüler toksisite riskini kimlerin daha iyi kompanse edebileceğini tartışınız.

           1. Endolenfatik hidrops ve endolenf emilimi

Meniere hastalığında fizyopatoloji:

• Meniere hastalığının temel patofizyolojisi endolenfatik hidrops olarak bilinir; yani endolenf sıvısının membranöz labirentte anormal bir şekilde birikmesi.

• Normalde endolenfatik kese ve ductus endolymphaticus, endolenfi üretip emerek hacim ve iyon dengesini sağlar.

• Endolenfatik kese yetmezliği:

  • Endolenfin emilimi bozulur, özellikle Na⁺ ve K⁺ transport mekanizmalarında sorun oluşur.

  • Sonuç: membranöz labirentte sıvı birikimi → basınç artışı → hidrops.

           2. Membranöz labirentin hangi bölgelerinde genişleme olur?

• Koklear duktus ve sakkül en çok genişleyen bölgeler.

  • Koklear duktus: Ses iletimini etkileyerek işitme kaybına katkıda bulunur.

  • Sakkül: Vestibüler sistemin saccule kısmında genişleme, denge bozukluklarına katkıda bulunur.

Bu genişleme hem koklea hem vestibüler organlarda basınç ve mekanik deformasyon yaratır.

         3. Ataklar sırasında Reissner membranının yırtılması

• Endolenfatik basınç artışı Reissner membranını (koklear kanalı scala media’dan scala vestibuli’den ayıran membran) zorlar.

• Yırtılma meydana geldiğinde:

  • Endolenf (K⁺ açısından zengin) perilenfe karışır.

  • Bu, koklea ve vestibüler saç hücrelerini depolarize eder → potasyum zehirlenmesi (K⁺ intoxication) oluşur.

         4. Vestibüler semptomların tetiklenmesi

• K⁺ zehirlenmesi saç hücrelerinde kısa devre yapar ve vestibüler uyarıyı aşırı aktive eder.

• Sonuç: ani baş dönmesi, vertigo atakları.

• Bu mekanizma atak sırasında şiddetli vertigonun temel sebebidir.

          5. Tıbbi tedaviye dirençli vakalarda intratimpanik gentamisin

• İntratimpanik gentamisin:

  • Gentamisin aminoglikozid grubu bir antibiyotiktir ve ototoksik özelliği vardır.

  • Orta kulak yoluyla uygulanır ve labirente difüze olur, özellikle vestibüler saç hücrelerini hedef alır.

• Amaç:

  • Vestibüler fonksiyonu azaltarak vertigo ataklarını kontrol altına almak.

  • İşitme genellikle korunmaya çalışılır (dikkatli doz ayarlaması gerekir).

     6. Vestibüler toksisiteyi kimler daha iyi kompanse edebilir?

• Vestibüler sistemi kompense edebilen kişiler:

  • Sağlıklı kontralateral (karşı taraf) vestibüler fonksiyona sahip hastalar.

  • Yaşları genç veya orta yaş olan hastalar; merkezi vestibüler kompansasyon daha hızlı.

• Kötü kompanse edenler:

  • Kontralateral vestibüler fonksiyonu bozuk olanlar, ileri yaşlı hastalar.

  • Bu kişilerde gentamisin sonrası ciddi dengesizlik gelişebilir.

🔹 Özet Akış

1. Endolenfatik kese yetmez → endolenf emilimi bozulur → endolenf birikir (hidrops)

2. Membranöz labirent (koklear duktus ve sakkül) genişler → basınç artar

3. Atak sırasında Reissner membranı yırtılır → endolenf perilenfe kaçar

4. K⁺ zehirlenmesi vestibüler ve koklear saç hücreleri aşırı uyarılır → vertigo ve işitme semptomları

5. Dirençli vakalarda intratimpanik gentamisin ile vestibüler fonksiyon kısmen hedeflenir

6. Vestibüler kompansasyon kapasitesine bağlı olarak toksisite toleransı değişir

      Bunu şematik bir diyagram şeklinde anlatabiliriz. Ben size hem görsel mantığı hem de adım adım akışı gösterecek bir tasarım sunacağım:

🟢 Meniere Hastalığı Fizyopatoloji ve Tedavi Akış Diyagramı

💡 Ek Notlar:

• Gentamisin vestibüler toksisite yapar ama işitme genellikle korunur (doz ayarlaması ile).

• Ataklar sırasında Reissner membranı yırtılması kısa süreli, ani baş dönmesi tetikler; sonra kısmi kompansasyon başlar.

• Hidrops başlangıçta genellikle sessizdir, sadece kronik hasar ve ataklarla belirginleşir.